Bedrijfsarts leidend bij de RIV-toets

Twee jaar ziek, het re-integratieverslag ligt bij het UWV, en dan komt de brief: nog maximaal een jaar loon doorbetalen. Niet omdat je werkgever niets deed, maar omdat een verzekeringsarts achteraf anders naar de belastbaarheid kijkt dan de bedrijfsarts die de werknemer twee jaar lang zag. Dat oordeel valt op een moment dat niemand nog iets kan bijsturen.

Precies dat moment wil het kabinet weghalen. Er ligt een wetsvoorstel dat het advies van de bedrijfsarts over de belastbaarheid leidend maakt bij de RIV-toets, meldt vakblad VVP. Volgde de werkgever dat advies, dan volgt er geen verlenging van de loondoorbetalingsplicht meer. Het UWV gaat bij de toetsing van het re-integratieverslag uit van vertrouwen in het werk van de bedrijfsarts. Beoogde ingangsdatum: 1 januari 2028.

Waarom dit voorstel al eerder in de Kamer lag

Nieuw is het idee niet. Een eerder wetsvoorstel met dezelfde oplossing lag al bij de Tweede Kamer en werd in mei 2023 ingetrokken, omdat het kabinet eerst het eindrapport van OCTAS wilde afwachten. Die commissie adviseerde vervolgens hetzelfde: maak het advies van de bedrijfsarts over de belastbaarheid leidend. Het voorstel dat er nu ligt, pakt dat draadje weer op.

Er zitten nog twee dingen in die minder aandacht krijgen. Het UWV krijgt de bevoegdheid om onder voorwaarden af te zien van terugvordering van onverschuldigd betaalde voorschotten op grond van de WIA en de Toeslagenwet, beoogd per 1 januari 2027. En per 1 januari 2030 verandert de financiering van WIA-voorschotten: die gaan uit het Arbeidsongeschiktheidsfonds in plaats van uit de premie voor de Werkhervattingskas. Reden: eigenrisicodragers betalen die Whk-premie niet, terwijl hun voorschotten er nu wel uit worden betaald.

Het conflict verdwijnt niet, het verhuist naar de spreekkamer

Dit is een goede wijziging, en toch is de winst kleiner dan hij klinkt. Wat nu gebeurt, is dat een verzekeringsarts van het UWV achteraf mag concluderen dat de bedrijfsarts te weinig van iemand vroeg. Wie dat toetsmoment schrapt, schrapt de discussie niet. Die verhuist naar het moment waarop de bedrijfsarts de belastbaarheid opschrijft, en daar zit geen tweede paar ogen meer achter.

Voor werkgevers is dat winst: geen loonsanctie meer voor een oordeel dat ze zelf niet mochten geven. Voor werknemers hangt het ervan af hoe stevig dat advies tot stand komt. Een bedrijfsarts wordt betaald door de werkgever. Dat is geen beschuldiging, het is de structuur, en die structuur wordt met dit voorstel zwaarder belast dan hij nu is.

De loonsanctie was ook een prikkel, en die valt weg

Wij vinden het toetsmoment op de huidige plek slecht getimed en te laat, maar wie dat zegt moet ook het tegenargument noemen. De dreiging van een loonsanctie zorgde er wel voor dat werkgevers hun re-integratiedossier op orde hielden. Haal je die dreiging weg en vervang je hem door “u heeft het advies gevolgd”, dan is de vraag wat er straks nog gecontroleerd wordt. Dat antwoord staat niet in het bericht van VVP, en zonder de wettekst erbij weten wij niet of het in het voorstel zelf staat.

Zet vandaag de datum onder het advies

Zit je in een re-integratietraject, als werkgever of als werknemer, kijk dan na of het advies van de bedrijfsarts over de belastbaarheid schriftelijk, gedateerd en ondertekend in het dossier zit. Niet als samenvatting in een verslag, maar als het stuk zelf. Als “het advies volgen” straks de norm wordt, is dat papiertje het enige bewijs dat er een advies wás.

Wat gebeurt er met de zaken die nu al lopen?

1 januari 2028 is ver weg, en tot die datum verandert er niets aan de RIV-toets zoals die vandaag draait. Interessanter dan de ingangsdatum is het overgangsrecht: valt een dossier dat in 2027 begint onder de oude of de nieuwe route? Dat is het punt waarop dit voorstel in de praktijk zijn eerste ruzies oplevert, en het is precies het punt waar dit bericht niets over zegt. Zodra de volledige tekst als consultatiestuk of Kamerstuk beschikbaar is, is dat het eerste artikel om op te zoeken.

Dit artikel gaat over een wetsvoorstel en is geen juridisch advies over jouw eigen dossier.